Dünyada Kayak Sporunun Tarihi

İnsanoğlu binlerce yıl önce 10 ayak uzunluğunda olan ve kendi yaptıkları iki odun parçası üzerinde kayak yapmaya başlamıştır. Kayağın Baykal Gölü yöresinde yaşayan halklarca karda rahat hareket etmek ve avlanma aracı olarak kullanılmış olduğu ve göçlerle Kuzey Avrupa’ya taşınması sonucu burada yaşayan halklar tarafından da kullanılmaya başlandığı belirtilmesine rağmen, Kuzey Avrupa’daki halkların bu göçlerden önce de kayağı kullandığı savunulmaktadır. İ.Ö. I. yüzyıl Çin kaynaklarında , Tölösler’in ucu kıvrık tahtaları ayaklarına bağlayarak karda koştukları ve böylece de daha kolay avlanabildikleri belirtilmiştir. Bir başka kaynakta ise kullandıkları bu araçtan aldıkları muma-tukyu (tahta ayaklı Türkler) ismiyle anıldıkları belirtilmektedir.

Araştırmalar kayaklı koşunun kayak sporları içinde en eskisi olduğunu göstermektedir. 19. yüzyılda çok uzun olan kayaklar Norveç’ten, İsviçre’ye, Avusturya’ya ve Almanya’ya, daha sonra ise modern kayak formu bu güne kadar gelmiştir. Eldeki kaynaklara göre bilinen ilk profesyonel kayak yarışması 1767 yılında yapılmıştır. Günümüze kadar kayaklı yarışmalarında oldukça büyük gelişmeler olmuştur. Buna pistin hazırlanması, kayak malzemelerinde kullanılan teknolojinin artması, tekniklerin gelişmesi ve antrenman modellerinin gelişimien büyük etkendir. Kayak sporunda en büyük gelişme kayakların hızında olmuştur bunun başlıca nedenleri ilk zamanlarda kullanılan tahta kayakların yerini plastik tabanlı kayakların alması, fiber gibi hafif malzemelerin kullanılması ve en önemlisi hızı artırıcı waxların bulunması ve her geçen gün geliştirilmesidir.

Türkiye’de Kayak sporunun Tarihsel Gelişimi

Ülkemize ordu vasıtası ile girdiği bilinen kayak sporu, ilk olarak 1915-1916 yılları arasında Doğu Anadolu’daki askeri birlikler tarafından kullanılmıştır. Bu tarihten önce 1910’lu yıllarda yüksek beden eğitimi öğrenimi için İsveç’e gönderilen Selim Sırrı Tarcan’ın öğrenimi sırasında kayak sporu yaptığı da bilinmektedir. Türkiye’de kullanılan ilk kayaklar harbiye nezareti tarafından 1914 yılı sonlarında Haliç’te bir marangozhanede yapılmıştır.

Kayak sporunun halk arasına girerek yayılmaya başlaması 1930’lu yıllara rastlamaktadır. 1939 yılında kurulan Türkiye Kayak ve Dağcılık Federasyonu, 1966 yılından bu yana bağımsız olarak faaliyetlerini sürdürmektedir3. Günümüzde kayak federasyonu Alp Disiplini’nde : slalom, büyük slalom ve süper G yarışmalarını, Kuzey Disiplininde; mesafe ve sprint ve bayrak yarışmalarını, bunların yanı sıra snowboard, çim kayağı ve tekerlekli kayak yarışmalarını da organize etmektedir.